{
 "id": "passage/muwatta-1-100",
 "class": "passage",
 "slug": "muwatta-1-100",
 "label": {
  "ar": "الموطأ 100 — بسرة بنت صفوان: إذا مس أحدكم ذكره فليتوضأ",
  "en": "Muwatta 100"
 },
 "summary": {
  "ar": "أول حديث في باب الوضوء من مس الفرج. يرويه يحيى عن مالك عن عبد الله بن أبي بكر بن محمد بن عمرو بن حزم أنه سمع عروة بن الزبير يقول: دخل على مروان بن الحكم فتذاكرا ما يوجب الوضوء، فذكر مروان مس الذكر، فقال عروة إنه لم يعلم ذلك، فأخبره مروان أن بسرة بنت صفوان حدثته أنها سمعت النبي يأمر من مس ذكره بالوضوء. ويبين المحقق أن نسخة يحيى جعلت الإسناد «عن عبد الله بن أبي بكر عن محمد بن عمرو بن حزم» وأن ابن عبد البر عدّ ذلك وهماً أفسد الإسناد والصواب «بن» لأن الحديث لعبد الله بن أبي بكر عن عروة، ويخرّجه عند أبي داود (181) والنسائي (1/100) والشافعي والبيهقي من طرق أصحاب مالك، وينقل أن يحيى بن معين كان يقول إن أصح حديث في مس الذكر حديث مالك هذا، وأن أحمد بن حنبل قال نحو ذلك (التمهيد 17/191). {cite:muwatta-maruf-1997 p.84} {cite:muwatta-maruf-1997 p.85}"
 },
 "stub": false,
 "wings": [],
 "regions": [],
 "periods": [],
 "tags": [],
 "aliases": [],
 "themes": [],
 "data": {
  "unit": "hadith",
  "chain": [
   "person/malik-ibn-anas",
   "person/amr-ibn-hazm",
   "person/muhammad"
  ],
  "work": "work/muwatta-malik",
  "ref": "1.100",
  "text": "إذا مس أحدكم ذكره فليتوضأ",
  "provenance": {
   "layer": "own-research",
   "source": "Muwatta, ed. Ma'ruf (1997), vol. 1, hadith 100 at PDF p. 84; باب الوضوء من مس الفرج",
   "generated_by": "Claude Code (claude-haiku-5-5) from Apple Vision OCR of the Noor-Book PDF, checked on the page image where doubtful",
   "run": "muwatta-prose-k1-b04"
  },
  "sources": [
   "source/muwatta-maruf-1997"
  ],
  "status": {
   "review": "draft",
   "completeness": 2,
   "generated_by": "Claude Code (claude-haiku-5-5); own-words account written from PDF p. 84; matn excerpt at most 40 words"
  }
 },
 "prose": {
  "ar": {
   "sections": [
    {
     "heading": "موجز",
     "markdown": "أول حديث في باب الوضوء من مس الفرج. يرويه يحيى عن مالك عن عبد الله بن أبي بكر بن محمد بن عمرو بن حزم أنه سمع عروة بن الزبير يقول: دخل على مروان بن الحكم فتذاكرا ما يوجب الوضوء، فذكر مروان مس الذكر، فقال عروة إنه لم يعلم ذلك، فأخبره مروان أن بسرة بنت صفوان حدثته أنها سمعت النبي يأمر من مس ذكره بالوضوء. ويبين المحقق أن نسخة يحيى جعلت الإسناد «عن عبد الله بن أبي بكر عن محمد بن عمرو بن حزم» وأن ابن عبد البر عدّ ذلك وهماً أفسد الإسناد والصواب «بن» لأن الحديث لعبد الله بن أبي بكر عن عروة، ويخرّجه عند أبي داود (181) والنسائي (1/100) والشافعي والبيهقي من طرق أصحاب مالك، وينقل أن يحيى بن معين كان يقول إن أصح حديث في مس الذكر حديث مالك هذا، وأن أحمد بن حنبل قال نحو ذلك (التمهيد 17/191). {cite:muwatta-maruf-1997 p.84} {cite:muwatta-maruf-1997 p.85}"
    },
    {
     "heading": "موضعه في المتحف",
     "markdown": "يندرج في [[passage/muwatta-kitab-01-salat|الموطأ، كتاب الصلاة]]. مصدره [[work/muwatta-malik|الموطأ]]. يذكر [[person/muhammad|محمد]]، و[[person/busra-bint-safwan|بسرة بنت صفوان]]، و[[person/marwan-ibn-al-hakam|مروان بن الحكم]]، و[[person/urwa-ibn-al-zubayr|عروة بن الزبير]]، و[[person/abdallah-ibn-abi-bakr-hazm|عبد الله بن أبي بكر بن حزم]]، و[[person/yahya-ibn-main|يحيى بن معين]]، و[[person/ahmad-ibn-hanbal|أحمد بن حنبل، وعند ابن النديم أبو عبد الله أحمد بن حنبل وله كتاب العلل {cite:fihrist-ibn-al-nadim p. 320}]]. ويُبنى عليه في أبواب [[practice/wudu|wudu]]."
    }
   ],
   "frontmatter": {
    "id": "passage/muwatta-1-100",
    "lang": "ar",
    "source_lang": "ar",
    "translators": []
   },
   "updated": "2026-10-16"
  },
  "en": {
   "sections": [
    {
     "heading": "Summary",
     "markdown": "The first hadith in the chapter on ablution after touching the private parts. Yahya transmits from Malik from Abdullah ibn Abi Bakr ibn Muhammad ibn Amr ibn Hazm, who heard Urwa ibn al-Zubayr say that he entered on Marwan ibn al-Hakam and they discussed what requires ablution. Marwan mentioned touching the penis, and Urwa said he did not know that; Marwan told him that Busra bint Safwan had told him she heard the Prophet order whoever touches his penis to perform ablution. The editor notes that Yahya's copy made the chain \"from Abdullah ibn Abi Bakr from Muhammad ibn Amr ibn Hazm\", which Ibn Abd al-Barr counted as an error that spoiled the chain, and that the correct form is \"ibn\", since the hadith is Abdullah ibn Abi Bakr's from Urwa. The editor cites Abu Dawud, al-Nasa'i, al-Shafi'i and al-Bayhaqi, and notes that Yahya ibn Ma'in said the most authentic hadith on touching the penis is this hadith of Malik, and Ahmad said something similar. {cite:muwatta-maruf-1997 p.84} {cite:muwatta-maruf-1997 p.85}"
    },
    {
     "heading": "Place in the museum",
     "markdown": "Belongs to [[passage/muwatta-kitab-01-salat|the Muwatta, Book of Prayer]]. Source: [[work/muwatta-malik|the Muwatta]]. Mentions [[person/muhammad|Muhammad]], [[person/busra-bint-safwan|Busra bint Safwan]], [[person/marwan-ibn-al-hakam|Marwan ibn al-Hakam]], [[person/urwa-ibn-al-zubayr|Urwa ibn al-Zubayr]], [[person/abdallah-ibn-abi-bakr-hazm|Abdallah ibn Abi Bakr ibn Hazm]], [[person/yahya-ibn-main|Yahya ibn Ma'in]] and [[person/ahmad-ibn-hanbal|Ahmad ibn Hanbal, whom Ibn al-Nadim names Abu Abd Allah Ahmad ibn Hanbal and credits with a book of Ilal {cite:fihrist-ibn-al-nadim p. 320}]]. Built on in the chapters on [[practice/wudu|ablution]]."
    }
   ],
   "frontmatter": {
    "id": "passage/muwatta-1-100",
    "lang": "en",
    "source_lang": "ar",
    "translators": [
     "Claude Haiku 5.5 (claude-haiku-5-5), draft translation"
    ]
   },
   "updated": "2026-10-16"
  },
  "ur": {
   "sections": [
    {
     "heading": "موجز",
     "markdown": "باب الوضوء من مس الفرج کی پہلی حدیث۔ یحییٰ مالک سے، وہ عبداللہ بن ابی بکر بن محمد بن عمرو بن حزم سے روایت کرتے ہیں کہ انہوں نے عروہ بن الزبیر کو کہتے سنا: وہ مروان بن الحکم کے پاس گئے اور دونوں نے ان چیزوں کا ذکر کیا جو وضو واجب کرتی ہیں؛ مروان نے شرمگاہ کو چھونے کا ذکر کیا تو عروہ نے کہا کہ انہیں اس کا علم نہیں؛ تو مروان نے انہیں بتایا کہ بسرہ بنت صفوان نے انہیں بیان کیا کہ انہوں نے نبی کو سنا کہ آپ جو اپنی شرمگاہ چھوئے اسے وضو کا حکم دیتے۔ محقق واضح کرتے ہیں کہ یحییٰ کے نسخے میں سند «عن عبد الله بن أبي بكر عن محمد بن عمرو بن حزم» ہے، اور ابن عبدالبر نے اسے وہم شمار کیا جس نے سند کو خراب کیا، اور درست «بن» ہے کیونکہ حدیث عبداللہ بن ابی بکر کی عروہ سے ہے؛ اور تخریج ابو داؤد (181)، نسائی (1/100)، شافعی اور بیہقی کے ہاں مالک کے شاگردوں کے طرق سے ہے، اور نقل کرتے ہیں کہ یحییٰ بن معین کہتے تھے کہ مس ذکر کے بارے میں سب سے صحیح حدیث مالک کی یہی حدیث ہے، اور احمد بن حنبل نے بھی اسی طرح کہا (التمہید 17/191)۔ {cite:muwatta-maruf-1997 p.84} {cite:muwatta-maruf-1997 p.85}"
    },
    {
     "heading": "موضعه في المتحف",
     "markdown": "یہ [[passage/muwatta-kitab-01-salat|الموطأ، كتاب الصلاۃ]] میں شامل ہے۔ مصدرہ [[work/muwatta-malik|الموطأ]]۔ یذکر [[person/muhammad|محمد]]، و[[person/busra-bint-safwan|بسرہ بنت صفوان]]، و[[person/marwan-ibn-al-hakam|مروان بن الحکم]]، و[[person/urwa-ibn-al-zubayr|عروہ بن الزبیر]]، و[[person/abdallah-ibn-abi-bakr-hazm|عبداللہ بن ابی بکر بن حزم]]، و[[person/yahya-ibn-main|یحییٰ بن معین]]، و[[person/ahmad-ibn-hanbal|احمد بن حنبل، وعند ابن النديم أبو عبد الله أحمد بن حنبل وله كتاب العلل {cite:fihrist-ibn-al-nadim p. 320}]]۔ ویُبنی علیه فی ابواب [[practice/wudu|الوضوء]]۔"
    }
   ],
   "frontmatter": {
    "id": "passage/muwatta-1-100",
    "lang": "ur",
    "source_lang": "ar",
    "translators": [
     "Claude Haiku 5.5 (claude-haiku-5-5), draft translation"
    ]
   },
   "updated": "2026-10-17"
  }
 },
 "degree": 18,
 "contemporaries": [],
 "updated": "2026-10-17",
 "connections": [
  {
   "to": "passage/muwatta-kitab-01-salat",
   "type": "part_of",
   "inverse": false
  },
  {
   "to": "person/muhammad",
   "type": "mentions",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  },
  {
   "to": "person/busra-bint-safwan",
   "type": "mentions",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  },
  {
   "to": "person/marwan-ibn-al-hakam",
   "type": "mentions",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  },
  {
   "to": "person/urwa-ibn-al-zubayr",
   "type": "mentions",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  },
  {
   "to": "person/abdallah-ibn-abi-bakr-hazm",
   "type": "mentions",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  },
  {
   "to": "person/yahya-ibn-main",
   "type": "mentions",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  },
  {
   "to": "person/ahmad-ibn-hanbal",
   "type": "mentions",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  },
  {
   "to": "practice/wudu",
   "type": "basis_for",
   "inverse": false,
   "sources": [
    "source/muwatta-maruf-1997"
   ]
  }
 ],
 "related": [
  "passage/muwatta-1-065",
  "passage/muwatta-1-066",
  "passage/muwatta-1-534",
  "passage/muwatta-1-001",
  "passage/muwatta-1-002",
  "passage/muwatta-1-032",
  "passage/muwatta-1-033",
  "passage/muwatta-1-034"
 ],
 "license": {
  "prose": "CC BY-SA 4.0",
  "data": "CC0 1.0"
 }
}